Εκθέσεις Τέχνης Yishu 8 μεταξύ Κινέζων και Γάλλων Καλλιτεχνών

2022-12-02 16:28:48    Εύα Παπαζή

Η Nathanaelle Herbelin, η νικήτρια του βραβείου Yishu 8 παρουσιάζει τους πίνακές της στην έκθεση «Kisses from Beijing». [Η φωτογραφία παρέχεται στην China Daily]

Οι μεγάλες ουρές επισκεπτών μπροστά από το Μουσείο Guimet στο Παρίσι, γνωστό και ως Εθνικό Μουσείο Ασιατικών Τεχνών, έγιναν θέμα συζήτησης στην καλλιτεχνική σκηνή της γαλλικής πρωτεύουσας καθώς οι καλλιτέχνες άντλησαν έμπνευση από τους πολιτισμούς Κίνας-Γαλλίας.

Ουρές υπήρξαν και στα εγκαίνια του «Kisses from Beijing», μιας έκθεσης τέχνης που γιορτάζει τη 10η επέτειο του Yishu 8 Maison des Arts στο Πεκίνο, η οποία συγκέντρωσε τα έργα 20 Κινέζων και Γάλλων καλλιτεχνών γιορτάζοντας τις σινο-γαλλικές πολιτιστικές ανταλλαγές.

Ο Κινέζος Πρέσβης στη Γαλλία Lu Shaye εκφώνησε μια ομιλία μέσω βίντεο για να γιορτάσει τα εγκαίνια της έκθεσης. Οι περισσότεροι από τους καλλιτέχνες έχουν κερδίσει στο παρελθόν το Βραβείο Yishu 8 και έχουν ταξιδέψει στο Πεκίνο ή στο Παρίσι για να δημιουργήσουν τα έργα τους.

Η έκθεση, την οποία επιμελήθηκαν από κοινού η Sophie Makariou, διευθύντρια του Μουσείου Guimet, ο Henry-Claude Cousseau, πρόεδρος του Yishu 8 Association, και η Christine Cayol, ιδρύτρια του Yishu 8, παρουσιάζει 25 έργα τέχνης και 39 καρτ ποστάλ που δημιουργήθηκαν ειδικά από τους καλλιτέχνες για την περίσταση. 

Μια στήλη από μπρούτζο, παραφίνη και μετάξι,  καλωσορίζει τους επισκέπτες ενώ εισέρχονται στο λόμπι. Το γλυπτό Colonne du 21.03.2011 του Γάλλου καλλιτέχνη Lionel Sabatte βεβαιώνει την αποστολή του Yishu 8 ως μοναδική πλατφόρμα για τη γαλλοκινεζική δημιουργία και επιρροή. Το 2011, ο Sabatte κέρδισε το πρώτο βραβείο Yishu 8. «Το Yishu 8 δεν είναι μόνο σαν ένα 10χρονο αγόρι, γεμάτο σθένος και ενέργεια, αλλά και ένα κλειδί που βοηθά Κινέζους και Γάλλους καλλιτέχνες και λάτρεις της τέχνης να ανοίξουν την πόρτα για να κατανοήσουν τον μυστηριώδη πολιτισμό χιλιάδες μίλια μακριά» όπως λέει η Cayol, ιδρύτρια της ένωσης.

Στις σκάλες της αίθουσας του μουσείου, μια δυναμική μπλε «ανεμόμπαλα» εμφανίζεται στην κορυφή του λευκού τοίχου. Εμπνευσμένος από τους φεγγίτες, ο Κινέζος καλλιτέχνης Wang Enlai, νικητής του Βραβείου Yishu 8 2015, ελπίζει να επιδείξει τον γαλάζιο ουρανό, τον αέρα που ρέει και τον φυσικό ήχο μέσα στο μουσείο μέσω αυτής της εγκατάστασης. Όσο κι αν προκαλούν την περιέργεια, τα δύο έργα τέχνης δεν χρησιμεύουν ως απλά διακοσμητικά, αλλά ως προοίμιο της αίθουσας έκθεσης στον δεύτερο όροφο όπου εκτυλίσσεται η ιστορία του Yishu 8.

Ως πρόλογος της έκθεσης «Kisses from Beijing», το Yishu 8 παρουσιάζει το καλλιτεχνικό ταξίδι των τελευταίων 10 ετών μέσα από κείμενα, εικόνες, βίντεο και βιβλία. Κάθε χαμογελαστό πρόσωπο στον τοίχο της έκθεσης, κάθε ματιά της ζωής των καλλιτεχνών στο Πεκίνο ή το Παρίσι αποτυπωμένη σε βίντεο, και όλα τα αναδιπλούμενα και τα ετήσια άλμπουμ που παρουσιάζονται με το ίδιο στυλ ενσωματώνουν τη δύναμη των σινο-γαλλικών σχέσεων τέχνης.

«Αυτή η έκθεση μοιράζεται ένα βαθύ συναίσθημα με το κοινό: τη σημασία της αμοιβαίας κατανόησης και της διασταυρούμενης έμπνευσης μεταξύ Κίνας και Γαλλίας. Προωθούμε καλλιτεχνικές ανταλλαγές εδώ και 10 χρόνια και εξακολουθούμε να συμμετέχουμε σε αυτήν την αποστολή. Πιστεύουμε ότι η τέχνη είναι το κλειδί για την κατανόηση ενός ξένου πολιτισμού», όπως λέει η Cayol.

Το 2009, η Cayol και ο Xue Yunda, γενικός γραμματέας του Beijing Design Society, συνίδρυσαν αυτή τη μη κερδοσκοπική ένωση. Το 2019, το Yishu 8 και το China Soong Ching Ling Foundation Golden Phoenix Art and Science Fund συνίδρυσαν το Hand of Wisdom — Golden Phoenix Yishu 8 Chinese Youth Crafts Program. Με τα χρόνια, χρησιμοποίησαν τον πρώην χώρο του Σινο-Γαλλικού Πανεπιστημίου του Πεκίνου ως βάση για να βοηθήσουν και να υποστηρίξουν νέους καλλιτέχνες στην Κίνα και τη Γαλλία μέσω του προγράμματος καλλιτεχνικής διαμονής.

Διοργανώνουν τακτικά εκθέσεις τέχνης, πολιτιστικές διαλέξεις, συναυλίες και φόρουμ για να μεταδώσουν το πνεύμα και την πίστη της ισότητας και της αδελφότητας του πρώην Σινο-Γαλλικού Πανεπιστημίου και προσπαθούν να οικοδομήσουν μια γέφυρα για την ανταλλαγή πολιτισμού και τέχνης μεταξύ

Ανατολής και Δύσης. Το πανεπιστήμιο ιδρύθηκε το 1920. Συνολικά 39 Κινέζοι και Γάλλοι καλλιτέχνες επιλέχθηκαν για το Βραβείο Yishu 8 τα τελευταία 10 χρόνια, γεγονός που τους στήριξε να βρουν διαφορετική καλλιτεχνική έμπνευση και στις δύο χώρες.

Πριν από τα εγκαίνια της έκθεσης, ο Wang και ο Peng Yong, νικητής του Βραβείου Yishu 8 2014, έμειναν στο Cite Internationale des Arts στο Παρίσι και δημιούργησαν και εξέθεσαν έργα στο Paris Yishu 8 Maison και στο Νέο Σινο-Γαλλικό Πανεπιστήμιο στη Λυών. «Σε αυτήν την έκθεση, παρουσιάζουμε 13 Γάλλους καλλιτέχνες και επτά Κινέζους καλλιτέχνες που έχουν βραβευτεί με το Yishu 8. Αυτοί οι Γάλλοι καλλιτέχνες είχαν την ευκαιρία να έρθουν στο Yishu 8 στο Πεκίνο για ένα τρίμηνο πρόγραμμα διαμονής και οι Κινέζοι καλλιτέχνες είχαν το ευκαιρία να πάνε στη Γαλλία για να ανακαλύψουν το Παρίσι και τον πολιτισμό του», λέει η Cayol.

«Συνολικά επιλέξαμε 20 καλλιτέχνες που χρησιμοποιούν διαφορετικές γλώσσες: φωτογραφία, βίντεο, ζωγραφική, εννοιολογική τέχνη, εγκατάσταση και γλυπτική. …Οι Γάλλοι έχουν εμπνευστεί από την Κίνα και την εμπειρία τους με αυτή. Οι Κινέζοι ανακάλυψαν τον γαλλικό πολιτισμό. Αυτή η δράση είναι ενθάρρυνση της δημιουργικότητας και μιας ανοιχτόμυαλης στάσης. Χρειαζόμαστε αυτού του είδους τη διαφάνεια, ειδικά σε μια πολύ περίπλοκη παγκόσμια σημερινή κατάσταση.»

Ο Peng Yong, ο νικητής του Βραβείου Yishu 8 το 2014, παρουσιάζει το έργο του από πορσελάνη στην έκθεση στο Μουσείο Guimet. [Η φωτογραφία παρέχεται στην China Daily]

Διάλογος μέσα στο χρόνο

Το Μουσείο Guimet διαθέτει μια από τις πλουσιότερες συλλογές ασιατικής τέχνης στον κόσμο και το κινεζικό τμήμα του περιέχει περίπου 20.000 έργα τέχνης, που καλύπτουν την τέχνη από τις απαρχές του πολιτισμού έως περίπου τον 18ο αιώνα.

Αυτή τη φορά, το μουσείο κάλεσε τους καλλιτέχνες να ξεκινήσουν έναν διάλογο μέσα στο χρόνο και τον χώρο με αυτές τις πολύτιμες συλλογές. Οι 20 καλλιτέχνες που συμμετέχουν χρησιμοποιούν τη δημιουργικότητά τους και την καλλιτεχνική τους γλώσσα για να ζωγραφίσουν τη γέφυρα μεταξύ της δυτικής σύγχρονης τέχνης και της κινεζικής παράδοσης.

Το έργο τέχνης 3.000 ιδιαιτερότητες που συνεπάγονται εγγενώς σε κάθε στιγμή της εμπειρίας NO 70-3 είναι η πρώτη δοκιμή του Peng σε ένα στρογγυλό πιάτο κεραμικής. «Το στυλ δημιουργίας είναι το ίδιο με άλλα έργα της ίδιας σειράς, με πινελιές που επαναλαμβάνονται μέχρι να γεμίσει ο δίσκος», λέει ο Peng. «Έδωσα ιδιαίτερη προσοχή στη ζωγραφική διαδικασία, άφησα τον εαυτό μου να είμαι σε κατάσταση χαλάρωσης και συγκέντρωσης και προσπάθησα να νιώθω καθαρά κάθε στιγμή, όπως ακριβώς η αυτοκαλλιέργεια ενός μοναχού. Όταν συνέλαβα για πρώτη φορά τον δίσκο, ήθελα να αναδείξω τα μορφολογικά του χαρακτηριστικά.  Στο παρελθόν χρησιμοποιούσα ένα τετράπλευρο πλαίσιο για τη δημιουργία του έργου και οι πινελιές ήταν όλες προσανατολισμένες προς μία κατεύθυνση, ενώ σε στρογγυλό σχήμα ακτινοβολούσε από το κέντρο προς το περιβάλλον. Το τελικό αποτέλεσμα, Το μπλε, είναι σαν ένα μάτι ή μια μαύρη τρύπα, προσθέτοντας περισσότερο μυστήριο. Το χρώμα και το σχήμα του ξεπερνούν τις προσδοκίες μου και φέρνουν περισσότερη φαντασία στο κοινό.»

Μέσα στις αίθουσες της κινεζικής συλλογής κεραμικών, οι νικητές του Βραβείου Yishu 8 κλήθηκαν να επιλέξουν ένα αντικείμενο «σε συντονισμό» με την προσέγγισή τους και μετά να γράψουν καρτ ποστάλ σε άλλους καλλιτέχνες και μέσα από μερικές προτάσεις ή μια εικονογραφική χειρονομία να αποκαλύπτουν τον τρόπο με τον οποίο αυτό αντικείμενο «μιλάει σήμερα» στον καλλιτέχνη. Σε αυτές τις 39 καρτ ποστάλ, κάποιοι καλλιτέχνες επικεντρώνονται στη ζωγραφική, κάποιοι «πειραματίζονται» και κάποιοι απλά εγκαταλείπουν το πρωτότυπο χαρτί και ξεκινούν νέες δημιουργίες. Το Μουσείο Guimet εκθέτει αυτές τις καρτ ποστάλ και τα αντίστοιχα πολιτιστικά αντικείμενα δίπλα δίπλα.

Ο Peng, με τα χαρακτηριστικά φωσφορίζοντα χρώματα και τις γραμμές του, παρουσιάζει το κομψό χρώμα και τη λάμψη της κιτρινισμένης πορσελάνης στην περίοδο Χονγκτζί της δυναστείας των Μινγκ (1368-1644). «Επέλεξα τις κίτρινες και μπλε πορσελάνες, χρησιμοποιώντας τις ίδιες γραμμές ακτινοβολίας. Χρησιμοποίησα μόνο ένα πολύ ανοιχτό χρώμα για να περιγράψω το κεντρικό αντικείμενο, αλλά οι γραμμές αντικαταστάθηκαν με το χρώμα των αντικειμένων, το οποίο είναι επίσης μια μεταφορά για την ευθραυστότητα του πολιτισμού όπου το φως του θα εξαφανιστεί τελικά στο απέραντο ποτάμι της ιστορίας και το χρώμα θα υποχωρήσει επίσης», λέει ο ίδιος.

«Συχνά λέμε ότι το Yishu 8 είναι σαν μια μεγάλη οικογένεια, που μεγαλώνει μαζί με αμοιβαία αγάπη. Το βραβείο είναι σαν το σημείο εκκίνησης της τέχνης μου. Μου έδωσε πολλές ευκαιρίες να κάνω την καλλιτεχνική μου διαδρομή πιο ομαλή. Αφού κέρδισα το βραβείο, είχα μια ατομική έκθεση στο Πεκίνο το 2014, το 2015, και μια ανταλλαγή διαμονής στο Παρίσι. Ελπίζω να έχω περισσότερη ανάπτυξη στο μέλλον, και να ωφεληθούν περισσότεροι νέοι καλλιτέχνες από την Κίνα και τη Γαλλία για να προωθήσουν τις πολιτιστικές ανταλλαγές» προσθέτει ο Peng.

Η Claire Tabouret, η νικήτρια του Βραβείου Yishu 8 το 2012, με τις λεπτές πινελιές και τα χρώματά της, κάνει τα ασημικά της δυναστείας Liao (916-1125) ζωντανά στο χαρτί. Ο Wang, νικητής του βραβείου 2015, χρησιμοποιεί σαπούνι και ρητίνη για να αποτίσει φόρο τιμής στον κλίβανο Longquan της δυναστείας των νότιων Song (1127-1279). Στην κεντρική αίθουσα, εκτός από το μνημειακό γλυπτό του Sabatte και την εγκατάσταση του Wang, το video artwork Hai Gongzi πήρε στον Geng Xue, τον νικητή του 2016, έναν χρόνο για τη μαγνητοσκόπησή του για το πώς κατασκευάζονται τα ειδώλια και τα στηρίγματα σε κεραμικά. Με φόντο την αρχαία κεραμική στον εκθεσιακό χώρο, το βίντεο έχει δώσει νέα ζωή στα κειμήλια.

Το νεοκλασικό ξενοδοχείο Heidelbach, ένα παράρτημα του Μουσείου Guimet, χρησιμεύει ως ο κύριος εκθεσιακός χώρος για τους καλλιτέχνες του Yishu 8. Η Jennifer Douzenel, η βραβευμένη του 2013, η οποία έχει εργαστεί και ως σχεδιάστρια της έκθεσης, διαχωρίζει τον χώρο με βελούδο και προσθέτει μυστηριώδη φωτισμό για να δημιουργήσει ένα πεδίο εξερεύνησης, παρόμοιο με την ιδέα της διάταξης των κινεζικών κήπων που αποτυπώνουν απεριόριστη ομορφιά σε κινούμενα σκαλοπάτια. Έχει δημιουργήσει έναν μοναδικό και αδιατάρακτο χώρο έκθεσης και θέασης για κάθε καλλιτέχνη και κάθε έργο τέχνης.

Οι επισκέπτες μπορούν να δουν μια γωνιά του έργου από απόσταση, και όταν πλησιάζουν, γίνεται πιο μυστηριώδες, μέχρι που τελικά βυθίζονται ολοκληρωτικά στον κόσμο του καλλιτέχνη. Το γλυπτό Versant της βραβευμένης το 2018 Flavie L.T. τοποθετείται στην αυλή για να ξεναγήσει το κοινό στην κινεζική φιλοσοφία ενός ουράνιου τοπίου. Το γλυπτό fraiche του νικητή του 2017 Guillaume Talbi είναι σαν τον διάδρομο στους κινεζικούς κήπους, με διαφορετικές προοπτικές για πολύπλευρη θέαση.

Ο εκθεσιακός χώρος στον πρώτο όροφο παρουσιάζει 19 πίνακες ζωγραφικής, γλυπτά, εγκαταστάσεις και έργα βίντεο, συμπεριλαμβανομένης της ελαιογραφίας του καλλιτέχνη Li Xin, 2 0210919H, σε καμβά. Ο τρισδιάστατος τυπωμένος πίνακας Broken Shadow Series του νικητή του 2018, Ouyang Sulong, βρίσκεται στο επίκεντρο της προσοχής. Το κέντημα της νικήτριας του 2019 Cai Yaling στο photo Me το 1987 φέρνει ένα σπάνιο αίσθημα οικειότητας και ο Lyes Hammadouche εκθέτει την ‘ιδιότροπη’ εγκατάσταση του Law, προβάλλοντας τη ροή του φωτός και του χρόνου.

Τα κυριότερα σημεία της έκθεσης περιλαμβάνουν τον τρισδιάστατο εκτυπωμένο πίνακα του Ouyang Sulong, Broken Shadow Series. [Η φωτογραφία παρέχεται στην China Daily]

Δημιουργική επιρροή

Η Nathanaelle Herbelin, η νικήτρια του βραβείου 2019, εργάστηκε στο Πεκίνο από τον Νοέμβριο του 2019 έως τον Ιανουάριο του 2020. Ζώντας σε ένα hutong (έτσι ονομάζονται τα σοκάκια στο παλιό Πεκίνο), μετέτρεψε την καθημερινή ζωή του Πεκίνου στη δική της δημιουργική έμπνευση. «Κατά τη διάρκεια της παραμονής μου, είχα την τιμή και την ευκαιρία να γνωρίσω τον Liu Xiaodong στο στούντιο του. Είμαι ακόμη έκπληκτη από την ικανότητα και το ταλέντο του να ζωγραφίζει θέματα σε τόσο μεγάλη κλίμακα, με βάση μόνο την παρατήρηση. Αυτή η συνάντηση θα παραμείνει μια μεγάλη πηγή έμπνευσης.»

Ο πίνακάς της Το δωμάτιο του εκτίθεται στο Μουσείο Guimet. Η ίδια λέει ότι, «από τον COVID-19 πολλοί άνθρωποι λαχταρούν την ανθρώπινη αλληλεπίδραση, μια λαχτάρα που με κάποιο τρόπο δεν αντισταθμίζεται πλήρως… Χαίρομαι που βλέπω τον κόσμο της τέχνης να ανθίζει ξανά… Φοβόμουν ότι οι διεθνείς φυσικές ανταλλαγές θα ήταν πολύ πιο σπάνιες. Χαίρομαι που μπορώ να φιλοξενήσω ξανά ανθρώπους στο στούντιο μου, καθώς αποτελούν μεγάλο μέρος της πρακτικής μου στο πορτρέτο. Το να φιλοξενώ τις ενέργειες των άλλων στο στούντιο μου επηρεάζει βαθιά τη δημιουργία μου.»

Η Cayol θεωρεί ότι: «Στον κόσμο της Herbelin, ό,τι μπορείς να δεις μπορεί να ζωγραφιστεί. Οι πίνακές της μας προσκαλούν, αλλά μας μπλοκάρουν στην είσοδο, σε ακινησία. Η Κίνα δεν θα αφήσει ποτέ τους ανθρώπους να την δουν με μια ματιά. Το ίδιο ισχύει και για τους πίνακές της. Η ζωγραφική είναι ένας τρόπος να πολεμάς ενάντια στους δαίμονες στην καρδιά σου και είναι ένας παράδεισος που προσπαθείς να κρατήσεις. Ίσως μπορέσεις να βυθίσεις τον δικό σου κόσμο στον καμβά και μπορεί να γίνει ένας ανεξάρτητος κόσμος, ακτινοβολώντας το μαγνητικό πεδίο, απατηλός και εξωπραγματικό, υπόκειται στον μεταβαλλόμενο ρυθμό του φωτός και του πινέλου».

Για την Cayol, η παράδοση είναι το κλειδί για να μπορείς να καινοτομείς. «Πρέπει να ξέρεις από πού έρχεσαι. Οι καλλιτέχνες του Yishu 8 έχουν κοινή αυτή την αίσθηση της κληρονομιάς και μια ιδιαίτερη αίσθηση ομορφιάς. Η ομορφιά και η ποίηση δεν προέρχονται από το πουθενά, αλλά από την κληρονομιά. Σέβονται την παράδοση και, για αυτόν τον λόγο, είναι τόσο καινοτόμοι. Είναι σαν μια οικογένεια, πρέπει να σέβεσαι τον παππού και τη γιαγιά σου, για να μπορέσεις να φτιάξεις τη δική σου, πρωτότυπη ζωή».

Η έκθεση θα διαρκέσει έως τις 27 Φεβρουαρίου. 

Τα κυριότερα σημεία της έκθεσης περιλαμβάνουν τον τρισδιάστατο εκτυπωμένο πίνακα του Ouyang Sulong, Broken Shadow Series. [Η φωτογραφία παρέχεται στην China Daily]

Τα κυριότερα σημεία της έκθεσης περιλαμβάνουν τον τρισδιάστατο εκτυπωμένο πίνακα του Ouyang Sulong, Broken Shadow Series. [Η φωτογραφία παρέχεται στην China Daily]

Έργο της Claire Nicolet. [Η φωτογραφία παρέχεται στην China Daily]

Colonne du 21.03.2011 από τον Lionel Sabatte. [Η φωτογραφία παρέχεται στην China Daily]

Το δωμάτιό του της Nathanaelle Herbelin. [Η φωτογραφία παρέχεται στην China Daily]